Circus Strassburger / Circustheater

Circus Strassburger en de geschiedenis van het ‘Circustheater’

Het gebouw is ontworpen door architect Van Liefland en ik kan me nog heel goed herinneren dat ik vanaf ons achterbalkon die imposante rode koepel zag met ’s avonds het licht van de vuurtoren er overheen. Dat was nog voordat besloten werd om het maar een betonkleurtje te geven en er een grote toren achter te bouwen, waar het toneel en alle ophijsbare decors werden gehuisvest. In 1904 was Circus Schumann het eerste circus dat gebruik maakte van het gebouw en tot in de jaren zestig zou het gebouw een circus herbergen.

Circus Strassburger

Circus Strassburger 1920.
Public domain, via Wikimedia Commons

Circus Strassburger stond al zeer vroeg bekend als één van de beste ter wereld. In de jaren twintig van de vorige eeuw had het circus de beschikking over een enorme tent met maar liefst drie pistes en 120 paarden. Één van de hoogtepunten van de voorstellingen was het wagenrennen met Romeinse strijdwagens, waarvoor de drie pistes werden omgebouwd tot een renbaan. In die tijd stond het circus vaak op het August Allebéplein, de plaats van het huidige Hilton hotel. Door een samenwerking met Frans Mikkenie heeft het circus ook nog een tijd Circus Mikkenie-Strassburger geheten. Samen zijn ze ook de moeilijke oorlogsjaren doorgekomen.

Harry Pot / Anefo Circus Strassburger olifanten. Nationaal Archief, 2.24.01.05 914-2093, CC-BY-SA.

Harry Pot / Anefo Circus Strassburger olifanten.
Nationaal Archief, 2.24.01.05 914-2093, CC-BY-SA.

In de jaren 50 behoorde het circus tot de top en waren het ook de Strassburgers die de circustraditie van Carré in ere herstelden. ’s Winters had men zelfs drie verschillende programma’s. Tot in de jaren zestig was het Circus Strassburger immens populair bij de Nederlandse bevolking. In de winter vonden er voorstellingen plaats in Carré Amsterdam en in de zomer was het theatergebouw te Scheveningen het domicilie van Circus Strassburger. In de wintermaanden werden de stallen overigens gebruikt voor het opslaan van het materiaal van het Luxe Bad. Voor het laatst werd opgetreden in 1963. Als Circus Strassburger en circus Sarrasani samen gaan, is dat het einde van Circus Strassburger en het Circus gebouw in zijn toenmalige vorm. Al snel komt het gebouw in de grijpgrage handen van de roemruchte heer Zwolsman, waarna het lange tijd leeg staat.

J.D. Noske / Anefo  Circus Strassburger 1948. Nationaal Archief, 2.24.01.03 903-1495, CC-BY-SA.

J.D. Noske / Anefo Circus Strassburger 1948.
Nationaal Archief, 2.24.01.03 903-1495, CC-BY-SA.

Voor het symbolische bedrag van één gulden kwam het circusgebouw in handen van Joop van den Ende, sindsdien is de naam van het gebouw omgedoopt tot circustheater. Door de jaren heen heeft er inmiddels een keur aan artiesten opgetreden en tegenwoordig wordt het vooral gebruikt voor musicals en ziet het er, net als de rest van Scheveningen, niet meer nostalgisch, maar meer gelikt uit.

Fortis Circustheater 2006. By Brinkie (Own work) [CC BY-SA 3.0 or GFDL], via Wikimedia Commons

Fortis Circustheater 2006.
By Brinkie (Own work) [CC BY-SA 3.0 or GFDL], via Wikimedia Commons

Fortis Circustheater 2004.  Licensed under Public Domain via Wikimedia Commons.

Fortis Circustheater 2004.
Licensed under Public Domain via Wikimedia Commons.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Nog enkele kleine weetjes:

  • In 1964 neemt Rudi Carrell in het theater nog een show op met Esther Ofarim.
  • Tom Manders die bij het grote publiek beter bekend is onder de naam ‘Dorus’ (de ‘zwerver’ die o.a. het liedje ‘ er zitten 2 motten’ zong), heeft meerdere affiches ontworpen voor Circus Strassburger.
  • Circus Sarrasani was in 1937 bezig om weer te vertrekken toen Jenny (de oudste olifant van het gezelschap) onwel werd. Ze werd met spoed overgebracht naar de Haagse Dierentuin en kwam daar helaas te overlijden. In het Circustheater is nog steeds een ‘Jenny Knuffel’ te koop.